logo yeni

4/C PERSONEL GERÇEĞİ

Aktif . Yayınlanma 657 4/C Personeli

Kamu kurum ve kuruluşlarının geçicii nitelikteki işleri yürütmek üzere geçici olarak görevlendirilen personelin, yani yaygın ifadesiyle “4/C personel”in; istihdam, ücret, yasaklar, ceza, izin ve diğer hususlarda sahip oldukları ve olmadıkları haklar konusunda, bu statüde çalışanlar arasında farklı görüşler mevcuttur. Konuyu net ifadelerle açıklamak ve duyurmak suretiyle, büyük sıkıntılarla çalışma hayatında tutunmaya çalışan 4/C personeline memurunyeri.com olarak bir nebze destek olunması amaçlanmıştır.

 Kamu kurum ve kuruluşlarındaki geçici nitelikteki işleri yürütmek üzere geçici personel görevlendirilmesi olarak kısaca tarif edilebilecek olan 4/C, kamudaki bir istihdam türüdür. Bu husus 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 4 üncü maddesinde düzenlenmiştir. Maddede “Kamu hizmetleri; memurlar, sözleşmeli personel, geçici personel ve işçiler eliyle gördürülür.” denilmiş, (C) bendinde ise Geçici Personel, “Bir yıldan az süreli veya mevsimlik hizmet olduğuna Devlet Personel Başkanlığı ve Maliye Bakanlığının görüşlerine dayanılarak Bakanlar Kurulunca karar verilen görevlerde ve belirtilen ücret ve adet sınırları içinde sözleşme ile çalıştırılan ve işçi sayılmayan kimselerdir.” şeklinde tarif edilmiştir.

4/C statüsünde görev alan personele ilişkin hususlar: 

İstihdam 

-İstihdam edilebilmeleri için, 657 sayılı Kanunun 48 inci maddesinin (A) bendinin (1), (4), (6) ve (7) numaralı alt bentlerinde belirtilen şartları taşımaları gerekir.

     657 sayılı Kanun 48/A:

       “1. Türk Vatandaşı olmak,

         4. Kamu haklarından mahrum bulunmamak,

         6. Askerlik durumu itibariyle;

           a) Askerlikle ilgisi bulunmamak,

           b) Askerlik çağına gelmemiş bulunmak,

         c) Askerlik çağına gelmiş ise muvazzaf askerlik hizmetini yapmış yahut ertelenmiş veya yedek sınıfa geçirilmiş olmak,

       7. 53 üncü madde hükümleri saklı kalmak kaydı ile görevini devamlı yapmasına engel olabilecek akıl hastalığı bulunmamak.”

-İstihdam süreleri görev alına kuruma göre farklılık gösterebilmektedir. Yıl içerisinde 11 ay 28 gün süre ile çalıştırılabilirler.

-Kamu kurum ve kuruluşlarındaki geçici nitelikteki işleri yürütmek üzere geçici olarak görevlendirilen personel oldukları söylenmekle birlikte, yaptıkları işlere bakıldığında, kurumların süreklilik gösteren işlerini yapmakta oldukları görülmektedir. Ayrıca, hangi iş için göreve alınmış olurlarsa olsunlar, genellikle bulundukları kurumlarda amirlerinin uygun gördüğü ve niteliklerine uymayan işlerde de çalıştırılmaktadırlar.

(Kurumların süreklilik gösteren işlerini yürütmeleri, bu personelin kadrolu hale getirilmesini gerektirmektedir. Zira, Anayasa kurumların asli ve sürekli görevlerinin memurlar ve diğer kamu görevlilerine gördürüleceğini emretmektedir. Ayrıca, niteliklerine uygun olmayan işlerde görevlendirilmeleri, hem istihdam ediliş amacına uymamakta hem de nitelikli personelin rencide olması sonucunu doğurmaktadır.)

Çalışma saatleri

Çalıştıkları kurumlarda Devlet memurları için tespit edilen çalışma saat ve sürelerine göre görev yaparlar.

Başka yerde görevlendirme

Bulundukları kurumlarda, amirlerinin isteğine göre farklı birimlerde görevlendirilebilirler. Başka bir kuruma geçmeleri söz konusu değildir.

Görevden ayrılanların yeniden işe girmesi

Özelleştirme uygulamaları sonucunda atanmış olanlar, askerlik hizmeti hariç olmak üzere herhangi bir sebeple görevden ayrılmaları halinde ya da işlemleri tamamlanmasına rağmen göreve başlamamaları halinde geçici personel olarak yeniden istihdam edilmezler.

Bunların dışında atannmış olanlar, görevlerinden ayrılmaları halinde, 4/C istihdamına ilişkin aynı usullerle yeniden işe girebilirler.

İş güvencesi

İdare, hukuki bir gerekçe göstermek suretiyle sözleşmelerini fesh edebilir. Ancak, hukuki gerekçe diye adlandırılan ve subjektif değerlendirmeler içeren gerekçelerle de işlerine son verilebilmektedir. 

(İş güvencesinin sağlam temellere dayanmıyor olması, personelin sürekli tedirginlik yaşamasına sebep olmaktadır.)

Sendika üyeliği

Sendikaya üye olabilirler. Üye olmaları halinde sendika prim kesintisi Devlet tarafından karşılanır.

İzin hakkı

-Çalıştıkları her ay en için, çalışıldıktan sonra, en çok 2 gün ücretli izin verilebilir. Bu izinler sözleşme dönemi içinde toplu olarak da kullandırılabilir. Ücretli izinlerin toplu kullanılmasının hafta sonu veya resmi tatillere gelmesi halinde, bu günler de ücretli izin hesabında değerlendirilir. 

-İsteği üzerine; eşinin doğum yapması, kendisinin veya çocuğunun evlenmesi, eşinin, çocuğunun, kendisinin veya eşinin, ana, baba veya kardeşinin ölümü hâlinde ve her olay için 7 gün ücretli mazeret izni verilir.

-Resmî tabip raporu ile kanıtlanan hastalıklar için yılda 30 günü geçmemek üzere ücretli hastalık izni verilebilir. Hastalık sebebiyle Sosyal Güvenlik Kurumunca ödenen geçici iş göremezlik ödeneği ile iş kazası veya meslek hastalığı sonucu bağlanan sürekli iş göremezlik geliri ilgilinin ücretinden düşülür. 

-Doğum yapmasından önce 8 hafta ve doğum yaptığı tarihten itibaren 8 hafta olmak üzere toplam 16 hafta süre ile aylıklı izin verilir. Çoğul gebelik hâlinde, doğumdan önceki 8 haftalık süreye 2 hafta süre eklenir. Ancak, sağlık durumu uygun olduğu takdirde tabibin onayı ile geçici personel, isterse doğumdan önceki 3 haftaya kadar iş yerinde çalışabilir. Bu durumda, geçici personelin çalıştığı süreler, doğum sonrası sürelere eklenir. Doğumun erken gerçekleşmesi sebebiyle, doğum öncesi iznin kullanılamayan bölümü doğum sonrası izin süresine ilave edilir. Yukarıda öngörülen süreler geçici personelin sağlık durumuna göre tabip raporunda belirlenecek miktarda uzatılabilir. Doğum izni sebebiyle Sosyal Güvenlik Kurumunca ödenen geçici iş göremezlik ödeneği geçici personelin ücretinden düşülür. Geçici personele, çocuklarını emzirmeleri için, doğum sonrası izin süresinin bitiminden itibaren ilk 6 ayda günde 3 saat, ikinci 6 ayda günde 1,5 saat süt izni verilir. Süt izninin kullanımında annenin saat seçim hakkı vardır.

Ücret

-Bakanlar Kurulu tarafından belirlenir. 1.01.2014 tarihinden geçerli olarak belirlenen brüt ücret;

a) Yükseköğrenim mezunlarına 25.808 gösterge rakamının memur maaş katsayısı ile çarpımından elde edilecek brüt tutar.

b) Lise ve dengi okul mezunlarına 23.833 gösterge rakamının memur maaş katsayısı ile çarpımından elde edilecek brüt tutar.

c) İlköğretim (ilkokul mezunu veya okur-yazar dâhil) mezunlarına 21.833 gösterge rakamının memur maaş katsayısı ile çarpımından elde edilecek brüt tutar.

-Bulunacak brüt tutardan, sosyal güvenlik kesintisi ile gelir ve damga vergisi kesintisi yapılmaktadır.

-Asgari geçim indirimi tutarlarına göre, net ücretler kişilere göre farklılık gösterebilir.

 (Belirlenen ücretler, aynı kurumlarda emsali işleri yapan personele göre çok düşük seviyededir. Eşit işe eşit ücret uygulamalarına aykırı olan bu durumun en kısa sürede giderilmesini umut etmekteyiz.)

Aile ve çocuk yardımı

Aile ve çocuk yardımı verilmeyen 4/C personelin 2014 ve 2015 yıllarında aile yardımından yararlanabilmesi için Toplu Sözleşme ile düzenlem yapılmıştır. Buna göre; eş için 2.533, her bir çocuk için 297 (72 aylık daha küçük olanlar için iki katı) göstarge rakamının aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak tutarda brüt aile yardımı yapılmaktadır.

Brüt tutarlar üzerinden Gelir Vergisi ve Damga Vergisi kesintisi yapılmaktadır.

Fazla çalışma ücreti

Zorunlu fazla mesai yaptırılması halinde, ayda en çok 50 saat için fazla çalışma ücreti ödenmektedir.

Başka iş yapma veya gelir etme

-İstihdam süresince, kazanç getirici başka bir faaliyette bulunamazlar.

-Bakanlar Kurulu tarafından belirlenen ücretler dışında herhangi bir ad altında ücret ödenemez (zorunlu fazla çalışma karşılığı ödenen ücret bu kapsamda değerlendirilmemektedir) ve sözleşmelerine bu yolda hüküm konulamaz.

Yiyecek yardımı

Çalıştıkları kurumlardaki Devlet memurları gibi yiyecek yardımından faydalanırlar.

Harcırah

Görevli oldukları yer dışında bir yere görev yapmak üzere gönderilenlere, Harcırah Kanunu hükümlerine göre harcırah ödenir.

İş sonu tazminatı

-Ücretli izin süreleri dâhil en az 12 ay fiilen çalışan geçici personelden;

  a) Sosyal Güvenlik Kurumunca kendilerine yaşlılık veya malullük aylığı bağlanması veya toptan ödeme yapılması,

  b) İlgilinin ölümü,

  c) İlgilinin kendi isteği ile sözleşmeyi feshetmesi veya yenilememesi,

  hallerinden biri sebebiyle hizmet sözleşmesi sona erenlere (ölüm halinde kanuni mirasçılarına), çalışılan her bir yıl için, ayrılış tarihindeki hizmet sözleşmesinde yazılı brüt aylık ücret tutarında iş sonu tazminatı ödenir.

-İş sonu tazminatı hesabında, 4/C kapsamında yapılan çalışmaların toplam süresi esas alınır.

-İş sonu tazminatı hesabında, daha önce iş sonu tazminatı ve kıdem tazminatı ile benzeri ödemelerde değerlendirilmiş süreler dikkate alınmaz.

-Sözleşme koşullarına uyulmaması nedeniyle kurum tarafından ya da sözleşme hükümleri dışında herhangi bir nedenle çalışanlar tarafından, sözleşmenin feshedilmesi veya yenilenmemesi durumlarında iş sonu tazminatı ödenmez.

Ceza

Devlet memurları için suç sayılan fiil ve hareketlerin işlenmesi ya da görevde başarısız olunduğunun amirlerce tespiti halinde sözleşmeleri sona erdirilir.

(Devlet memurlarının işledikleri fiillere göre cezalar farklılık gösterdiği halde, 4/C personel için hangi fiili işlerse işlesin sözleşmenin sona erdirilmesi sonucuyla karşılaşılmaktadır. Suçun ağırlığına göre cezaların belirlenmemiş olması nedeniyle, Devlet memurluğundan çıkarmayı gerektiren fiillerin işlenmesi haricinde, sözleşmenin feshedilmemesi gerektiği değerlendirilmektedir.)

Sosyal güvenlik

Sosyal güvenlik mevzuatı yönünden 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu hükümlerine tabidir.

Görevde yükselme

Görevde yükselmeleri ya da unvan değiştirmeleri mümkün değildir. Hizmette kalmaları halinde emekli oluncaya kadar aynı şekilde çalışırlar.

Kadroya geçme

Kadroya geçmeleri, bu alanda çıkarılacak bir kanun ya da kanun hükmünde kararname ile mümkün olabilir.

(Kadroya geçirilecekleri konusunda sık sık umutlandırılan 4/C personelin, 4/B personelin kadroya geçirilmesinde hangi amaçlardan hareket edilmiş ise benzer amaçlarla kadroya geçirilmeleri gerektiği değerlendirilmektedir.

Sözleşmenin sona ermesi

Yaşlılık veya malullük aylığına hak kazandıkları tarihten itibaren sözleşmeleri sona erer. 

 

Bizi Sosyal Medyada Bulun

Sosyal medya sayfalarımıza üye olarak haberlerimize ulaşmak için aşağıdaki ikonları kullanabilirsiniz.

İçerik Koruması

5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu hükümleri gereğince, Sitemiz içeriğinin izinsiz olarak kopyalanması, alıntı yapılması yasaktır.