logo yeni

EKSİK ÖDEME TALEBİNDE MAKBUL SEBEP VARSA ZAMANAŞIMI UYGULANMAZ

Aktif . Yayınlanma Mali ve Sosyal Konular

Özeti : Emekli aylığının eksik ödendiğini 17 yıl sonra fark ederek idareye yapılan başvurunun, 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu’nun 118. maddesindeki "makbul sebep" kapsamında değerlendirilerek, aynı Kanun’un 117. maddesinde yer alan zamanaşımı kuralının uygulanmayacağı hakkında.

Danıştay 11. Dairesinin 08.12.2014 tarihli ve E: 2011/8192, K: 2014/7829 sayılı Kararı.

Temyiz İsteminde Bulunan (Davacı) : ...

Vekili    : Av. ...

Karşı Taraf (Davalı) : Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı

Vekili    : Av. ...

İstemin Özeti : Ankara 3. İdare Mahkemesince verilen 29.04.2011 tarihli ve E:2010/449; K:2011/605 sayılı kararın; davacı tarafından, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

Savunmanın Özeti :        Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

Danıştay Tetkik Hâkimi : Füsun Erkin

Düşüncesi : Türk Silahlı Kuvvetler mensubu iken emekliye ayrılan davacının rütbesinin "pilot kurmay yarbay" olmasına karşın "yüzbaşı" rütbesi üzerinden emekli aylığı bağlanmasında, davacıya atfedilebilecek bir kusur bulunmadığı gibi emekli olması üzerine davacıya Emekli Sandığı tarafından düzenlenerek verilen belgede de "pilot kurmay yarbay" rütbesi üzerinden emekli edildiğinin belirtildiği dikkate alındığında, davacının emekli aylıklarında yapılan yanlışlığın düzeltilmesi amacıyla yaptığı başvurunun gecikmesinin 5434 sayılı Yasa'nın 118. maddesi uyarınca makbul sebebe dayandığının kabulü gerektiğinden, aksi yönde verilen İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmüştür.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Danıştay Onbirinci Dairesince işin gereği görüşüldü:

Dava, Türk Silahlı Kuvvetleri Hava Kuvvetleri Komutanlığı emrinde "pilot kurmay yarbay" rütbesi ile görev yapmakta iken emekli olan ancak kendisine "yüzbaşı" rütbesi üzerinden emekli aylığı ödenen davacı tarafından, idareye yaptığı başvuru üzerine emekli aylığının düzeltilerek geriye doğru beş yıllık aylık farklarının ödenmesinden sonra, emekli olduğu 15.04.1992 tarihi ile 01.10.2004 tarihi arasındaki döneme ilişkin ödenmeyen aylık farklarının da yasal faiziyle birlikte ödenmesi amacıyla yaptığı başvurunun reddine ilişkin işlemin iptali ile söz konusu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılmıştır.

İdare Mahkemesince; 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanununun 117. maddesi hükmü uyarınca idareye yapılan başvurudan itibaren geriye doğru beş yıllık süreyi kapsayan dönem için aylık farklarının tazmininin mümkün olduğu ve davacının başvurusu üzerine söz konusu dönem için maddi kayıplarının ödendiği, ancak bu dönemden öncesine yönelik olarak davacıya ödeme yapılmasının mümkün olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Davacı, emekli aylığının eksik ödendiğini uzun süre sonra tesadüfen öğrendiğini ve davalı İdareye başvurusunun gecikmesinin makbul bir sebebe dayandığını ileri sürerek Mahkeme kararının temyizen incelenerek bozulmasını istemektedir.

İşlem tesis edildiği tarihte yürürlükte olan 5434 sayılı Kanun'un 117. maddesinde; "Bu Kanun gereğince çeşitli adlarla ödenecek paralardan; istihkak kesbedildiği tarihlerden itibaren beş yıl sonuna kadar alınmayan veya yazı ile müracaat edilerek aranmayanlar Sandık lehine zaman aşımına uğrar." hükmüne yer verilmiş; 118. maddesinde de Sandığa müracaat etmemenin makbul veya mücbir bir sebebe dayandığını genel hükümlere göre ispat edenler hakkında 117. madde hükmünün uygulanmayacağı hüküm altına alınmıştır.

Görüleceği üzere, 5434 sayılı Kanun'un 118. maddesinde; 5434 sayılı Kanun gereği hak sahiplerine ödenecek paraların belli bir sürede istenilmemesi durumunda Sandık lehine zaman aşımına uğrayacağını düzenleyen 117. maddedeki kurala bir istisna getirilerek, Sandığa başvurmamanın makbul veya mücbir bir sebebe dayandığının genel hükümlere göre ispatlanması halinde, zaman aşımının uygulanmayacağı hüküm altına alınmıştır.

5434 sayılı Kanun'un 118. maddesinin Türkiye Büyük Millet Meclisinin 194 No'lu Komisyon Raporunda yer alan gerekçesinde de " 116. ve 117'nci maddelerde yazılı müddetlerin makbul ve mücbir bir sebep tahtında geçtiği usulen ispat olunan hallerde zaman aşımının nazara alınmayacağı" belirtilmiştir.

Dosyanın incelenmesinden; davacının Hava Kuvvetleri Komutanlığı emrinde 38 yıl 3 ay görev yaptıktan sonra, 17.03.1992 tarihinde "pilot kurmay yarbay" rütbesinden emekli olduğu, kendisinden daha alt rütbelerden emekli olan meslektaşlarına daha fazla emekli aylığı ödendiğini tesadüfen fark ettiği, yaptığı araştırma neticesinde eksik ödemenin davalı idare nezdinde "yüzbaşı" rütbesi ile kayıtlı olmasından kaynaklandığını öğrendiği ve bunun üzerine 11.09.2009 tarihli dilekçe ile eksik ödenen emekli aylığının düzeltilmesini ve emekli olduğu 1992 yılından beri oluşan aylık farklarının yasal faiziyle birlikte tarafına ödenmesini talep ettiği; davalı idarece davalının emeklilik sicil dosyasının incelenerek yanlışlığın düzeltildiği, buna karşılık 5434 sayılı Emekli Sandığı Kanununun 117. maddesi uyarınca, davacının davalı idareye başvurduğu 11.09.2009 tarihinden beş yıl geriye gidilerek 01.10.2004 tarihinden itibaren aylık farklarının ödendiğini, bakılmakta olan davanın ise davacının emekli olduğu 15.04.1992 tarihi ile 01.10.2004 tarihi arasındaki döneme ilişkin ödenmeyen aylık farklarının yasal faiziyle birlikte tarafına ödenmesi talebinin reddine dair işlemin iptali ve bu işlem nedeniyle yoksun kalınan parasal hakların yasal faizi ile tazmini istemiyle açıldığı anlaşılmaktadır.

Bu durumda, 23.03.1992 tarihli ve 25701 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığınca Bağlanan Emekli Aylığı İçin Verilen Özel Belgede, davacının emekli olmadan önceki son rütbesinin "pilot kurmay yarbay" olarak belirtildiği; buna karşın davalı İdare tarafından davacıya "yüzbaşı" rütbesi esas alınarak emekli aylığı ödendiği, yukarıda belirtilen belgede rütbesi "pilot kurmay yarbay" olduğu ifade edildiğinden davacının, bu rütbe üzerinden kendisine emekli aylığı ödendiğini düşünmesinin hayatın olağan akışına uygun olduğu; belirtilen yanlışlığı tesadüfen öğrenerek 5434 sayılı Kanun'un 117. maddesinde düzenlenen zamanaşımı süresinin geçmesinden sonra Sandığa başvurmasının makbul bir sebebe dayandığı görüldüğünden; davanın reddi yolunda verilen Mahkeme kararında hukuka uygunluk bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle, davacının temyiz isteminin kabulü ile Mahkeme kararının bozulmasına; dosyanın yeniden bir karar verilmek üzere Mahkemeye gönderilmesine, kararın tebliğ tarihini izleyen 15 (onbeş) gün içinde Danıştayda karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 08.12.2014 tarihinde oybirliği ile karar verildi.

 

Bizi Sosyal Medyada Bulun

Sosyal medya sayfalarımıza üye olarak haberlerimize ulaşmak için aşağıdaki ikonları kullanabilirsiniz.

İçerik Koruması

5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu hükümleri gereğince, Sitemiz içeriğinin izinsiz olarak kopyalanması, alıntı yapılması yasaktır.