logo yeni

YARGI KARARI ÜZERİNE GÖREVE DÖNEN KİŞİNİN ATANABİLMESİ İÇİN KİMİN GÖREVDEN ALINACAĞI

Aktif . Yayınlanma Diğer Konular

Danıştay İdari Dava Daireleri Genel Kurulunun 03.02.1999 tarihli ve E:1999/775, K:1999/1200 sayılı Kararı.

Karar Özeti:

İdarece ileri sürülmeyen ancak "sebep ikamesi" yoluyla yargı yerince saptanan başka bir nedenle uyuşmazlığın çözümlenebileceği; görevden alma işleminin yargı yerince iptali üzerine bu kararın uygulanmasının ilke olarak yerine atanan kişinin görevden alınması yoluyla gerçekleştirileceği hk.

Temyiz isteminde Bulunan (Davacı) : ...

Vekilleri : Av. ...

Av. ...

Karşı Taraf (Davalı) : Kültür Bakanlığı

İstemin Özeti : Davacının, ... Genel Müdür Yardımcılığı görevinden alınmasına ilişkin 21.11.1997 günlü, 97/48361 sayılı müşterek kararname ile APK Uzmanı olarak atanmasına ilişkin 5.12.1997 günlü, 19851 sayılı Bakanlık işleminin iptali istemiyle açtığı dava sonunda, Danıştay Beşinci Dairesince verilen ve davanın reddine ilişkin bulunan 18.5.1999 günlü, E:1997/3546, K:1999/1541 sayılı kararı, davacı temyiz etmekte ve bozulmasını istemektedir.

Savunmanın Özeti : Davacının Personel Dairesi Başkanlığını yürüttüğü dönem içindeki bazı atama işlemlerinde etkili ve yönlendirici konumda olduğundan bu dönemde yapılan usule aykırı atamalardan sorumlu olduğu, bu nedenle görevinden alınmasında kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırılık bulunmadığı öne sürülerek davanın reddi yolundaki temyize konu kararın onanması gerektiği savunulmaktadır.

Danıştay Tetkik Hakimi …'in Düşüncesi: Davacı ... Genel Müdür Yardımcılığına ...'ın görevden alınması suretiyle atanmış olup, .... hakkında verilen yürütmenin durdurulması kararı üzerine davacının görevden alınarak bu kararın uygulanması gerekmekte iken diğer Genel Müdür Yardımcısı ... görevden alınarak boşaltılan kadroya atama yapılarak anılan kararın uygulanması yoluna gidilmiştir.

Bu işlem tesis edilirken davacı atamalar konusunda etkili ve yönlendirici bir konum olan Personel Dairesi Başkanlığına vekalet ettiğinden, bu usulsüz davranıştan sorumludur.

Bu nedenle; davacının görevden alınması yolundaki işleme karşı açılan davayı reddeden temyize konu kararın bu gerekçeyle onanması gerektiği düşünülmüştür.

Danıştay Savcısı …'in Düşüncesi : Temyiz dilekçesinde öne sürülen hususlar, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49 uncu maddesinin 1 inci fıkrasında belirtilen nedenlerden hiçbirisine uymayıp Danıştay Beşinci Dairesince verilen kararın dayandığı hukuki ve yasal nedenler karşısında anılan kararın bozulmasını gerektirir nitelikte görülmemektedir.

Açıklanan nedenlerle temyiz isteminin reddiyle Daire kararının onanmasının uygun olacağı düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Danıştay İdari Dava Daireleri Genel Kurulunca gereği görüşüldü.

Davacının, Kültür Bakanlığı ... Genel Müdür Yardımcılığı görevinden alınmasına ilişkin 21.11.1997 günlü, 97/48361 sayılı müşterek kararname ile Araştırma Planlama Koordinasyon Kurulu uzmanlığına atanmasına ilişkin 5.12.1997 günlü, 19851 sayılı işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.

Danıştay Beşinci Dairesinin 18.5.1999 günlü, E:1997/3546, K:1999/1541 sayılı kararıyla; davalı idarenin savunmalarında sözü edilen davacı hakkında açılan soruşturmaların sonuçlarının 1.4.1998 günlü ara kararıyla sorulduğu, ara kararı cevabı ve eklerinden soruşturma konularıyla ilgili olarak davacıya bir kusur izafe edilmediğinin anlaşılması karşısında idarenin bu yöndeki iddialarının yerinde görülmediği, ancak Anayasanın 138.maddesine göre idarenin yargı kararlarına uyması ve bu kararlara göre işlem yada eylemde bulunmak zorunda olduğu, bunun hukuk devleti ilkesininde bir gereği olduğu, ... tarafından Kültür Bakanlığı ... Genel Müdür Yardımcılığı görevinden alınmasına ilişkin 17.12.1996 günlü, 96/46581 sayılı müşterek kararnamenin ve ...İl Kültür Müdürlüğü Müdür Yardımcılığına atanmasına dair 20.12.1996 günlü, 19502 sayılı Bakanlık işleminin iptali ve bu işlemler nedeniyle yoksun kalınan parasal ve özlük haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine hükmedilmesi istemiyle açılan davada Danıştay Beşinci Dairesinin 12.3.1998 günlü, E:1996/3175, K:1998/706 sayılı kararıyla dava konusu işlemlerin iptal edildiği, iptal kararının, Kültür Bakanlığı ... Genel Müdürlüğünde iki adet Genel Müdür Yardımcısı bulunduğu, bu kadrolardan birinin 14.5.1993-16.5.1994 tarihleri arasında ve 20.10.1994 tarihinden görevinden ayrıldığı 24.12.1996 tarihine kadar ... tarafından, diğerinin ise 17.12.1993 tarihinden 16.4.1996 tarihine kadar ... tarafından doldurulduğu, ...'ın 1.4.1996 günlü, 96/45227 sayılı müşterek kararname ile ... Genel Müdür Yardımcılığından alınması üzerine boşalan Genel Müdür Yardımcılığı kadrosuna 28.8.1996 günlü, 96/46076 sayılı müşterek kararnameyle ...'ın atandığı, dolayısıyla ...'nun ...'ın yerine Genel Müdür Yardımcılığına atanan kişi durumunda olmadığı gerekçesine dayandığı ve bu kararın kesinleştiği, ...'ın Kültür Bakanlığı ... Genel Müdür Yardımcılığından alınmasına ilişkin 1.4.1996 günlü kararnamenin ve ... İl Kültür Müdürlüğünde şube müdürlüğüne atanmasına ilişkin işlemin iptali istemiyle açtığı davada Danıştay Beşinci Dairesinin 11.12.1996 günlü, E:1996/859, K:1996/3860 sayılı kararıyla dava konusu işlemin iptal edildiği, dolayısıyla söz konusu kadronun hukuken hiç boşalmadığı, bu durumda ...'a ilişkin iptal kararını Anayasanın 138.ve 2577 sayılı Yasanın 28.maddesi uyarınca aynen uygulamaktan başka bir seçeneği bulunmayan idarenin davacı hakkında tesis ettiği görevden alma işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle dava reddedilmiştir.

Davacı; ... hakkında verilen yürütmeyi durdurma kararı üzerine 20.12.1996 tarihinde ...'dan boşalan kadroya ...'ın atandığı, ...'ın 20.1.1997 de emekliye ayrıldığı, kendisinin 21.11.1997 tarihinde görevden alındığı dolayısıyla kendisinin ... hakkında verilen yargı kararı uyarınca görevden alındığı gerekçesinin gerçek olmadığı, ... hakkında verilen yargı kararının da 15.4.1997 de Genel Müdür Yardımcılığına atanarak uygulandığı ve ...'nun da 17.7.1998 tarihinde emekli olduğu, bu kadrolarda şu anda başka iki kişinin görev yaptığı, görevden alınması için hukuken geçerli bir sebep bulunmadığı, uzmanlığa atanması işleminin geçmiş hizmetleri dikkate alınmadan tesis edildiğini öne sürerek anılan kararı temyiz etmekte ve bozulmasını istemektedir.

Dava konusu işlemlerin iptali istemiyle açılan davada, idarece savunma dilekçelerinde bahsedilen soruşturmaların sonuçlandığı ve bu soruşturmalar sonuda davacıya bir kusur yüklenmediği anlaşıldığından, bu yolda ileri sürülen nedenlerin dava konusu işleme dayanak alınmasına temyize konu kararda belirtildiği gibi hukuken olanak yoktur.

Açılan bir davada idarece ileri sürülmemiş ancak idari yargı yerince dosyanın incelenmesi sonucu başka bir neden saptanmış ve idarece ileri sürülen nedenin hukuken geçerli olmadığı belirlenmiş ise, idarenin ileri sürdüğü nedenin bir yana bırakılarak dosyadan saptanan nedene göre uyuşmazlığın çözümlenebilmesine idare hukukunda "sebeb ikamesi" adı verildiği bilinen bir olgudur. Dosyadan saptanan bu nedenin dava konusu işlemin tesisini haklı kılacak nitelikte olması durumunda ancak davanın reddine karar verilebilecektir.

Davacı ...'ın Kültür Bakanlığı ...ma Genel Müdür Yardımcılığı görevine atanmadan önce burada iki Genel Müdür Yardımcılığı kadrosu bulunduğu anlaşılmaktadır. Bu kadrolardan birini ... doldurmakta iken ... 16.4.1996 tarihinde bu görevden alınmış ve bu kadroya 28.8.1996 tarihinde ... atanmıştır. ... tarafından Genel Müdür Yardımcılığı görevinden alınma işlemine karşı açılan davada verilen yürütmeyi durdurma kararı üzerine diğer Genel Müdür Yardımcısı ... görevden alınmış ve bu suretle boşalan Genel Müdür Yardımcılığı kadrosuna yargı kararı uygulanmak amacıyla ... atanmış, ... 20.1.1997 tarihinde emekliye ayrılmış, daha sonra ...'nun açtığı davada verilen yürütmeyi durdurma kararı üzerine davalı idare bu kararı ...'ın emekli olması suretiyle boşalan kadroya ...'yu atayarak uygulamış, ... 15.4.1997 tarihinde bu göreve başlamış ve bu davada dava konusu edilen 21.11.1997 günlü müşterek kararnameyle davacı görevden alınmış, bilahere ... 13.6.1998 tarihinde Genel Müdürlüğe atanmış ve 17.7.1998 tarihinde emekli olmuştur.

Durum böyle olunca, idarenin daha önce verilen yargı kararlarını uygulamak zorunluluğu nedeniyle davacıyı görevden aldığını kabule olanak bulunmamaktadır.

Ancak olayların bu şekilde seyretmesi esnasında üzerinde durulması gereken husus ...'ın görevden alınmasından sonra davacı ...'ın boşalan bu kadroya atanmış olmasına karşın, ... hakkında verilen yürütmeyi durdurma kararının davacının bulunduğu kadronun boşaltılması suretiyle değil diğer Genel Müdür Yardımcısı ...'nun görevden alınmak suretiyle boşaltılan kadroya atama yapılarak uygulanmış olmasının bu davaya konu işlemin tesisine dayanak alınıp alınamayacağıdır.

İlke olarak birebir atamalarda görevden alınan kişi yerine bir atama yapılmış ise görevden alınan kişinin lehine bir karar verildiği takdirde, bu kararın yerine atanan kişinin görevden alınması suretiyle uygulanması gerekmektedir. İdarece farklı bir uygulama yapılması durumunda bundan menfaati ihlal edilenlerin açacağı davada bu husus idari yargı merciince değerlendirilecektir. Ancak bu davada öncelikle üzerinde durulması gereken nokta, işlemlerin bu şekilde tesisinde yetkili kişinin davacı olmadığıdır ve uyuşmazlık konusu olayda bu hususun tartışılmasına ... ve ...'nun emekliye ayrılmış olmaları nedeniyle gerek görülmemiştir.

Bu itibarla; davacının görevden alınmasına neden olarak gösterilen soruşturmalarda davacıya bir kusur izafe edilmemiş olduğu ve yargı yerince sebep ikamesi yoluyla tespit edilen yargı kararının uygulanması zorunluluğu nedeniyle davacının görevden alınması gerektiği yolundaki gerekçe görevden almalar ve yargı kararlarını uygulamak amacıyla yapılan atamaların kronolojik olarak değerlendirilmesinden hukuki bulunmamakta olup, bunun dışında davacının görevden alınmasını gerektirecek bir husus da bulunmadığından davanın reddi yolundaki temyize konu kararda hukuki isabet bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle; davacının temyiz isteminin kabulü ile Danıştay Beşinci Dairesinin 18.5.1999 günlü, E:1997/3546, K:1999/1541 sayılı kararının BOZULMASINA, yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Daireye gönderilmesine, 3.12.1999 günü oyçokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY

Davacı 14.3.1996-16.5.1996 tarihleri arasında Kültür Bakanlığı Personel Daire Başkanlığı görevini vekaleten, 16.5.1996-17.10.1996 tarihleri arasında asaleten yürütmüş, 17.10.1996 tarihinde ... Genel Müdür Yardımcılığına atanmakla birlikte bu kez 26.12.1996 tarihine kadar yine Personel Daire Başkanlığı görevini vekaleten yürütmüştür.

... hakkında verilen yürütmeyi durdurma kararını uygulamak için davacının görevden alınması gerekirken diğer Genel Müdür Yardımcısı ...'nun görevden alınarak kararın uygulanması yoluna gidilmesinde bulunduğu görev itibarıyla davacının etkili ve yönlendirici olduğu kanaatine ulaşılmıştır. Bu husus gözönüne alındığında davacının görevden alınması yolundaki işlemde hukuka aykırılık bulunmamakta olup temyize konu kararın bu gerekçeyle onanması oyuyla, karara karşıyız.

Bizi Sosyal Medyada Bulun

Sosyal medya sayfalarımıza üye olarak haberlerimize ulaşmak için aşağıdaki ikonları kullanabilirsiniz.

İçerik Koruması

5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu hükümleri gereğince, Sitemiz içeriğinin izinsiz olarak kopyalanması, alıntı yapılması yasaktır.